İtfaiye Proje Onayı Süreci: Başvurudan Onaya
İtfaiye Proje Onayı Süreci: Başvurudan Onaya
Yeni bir bina yapılırken ya da mevcut bir binada kullanım değişikliği yapılırken yangın tesisatı projesinin onaylanması gerekir. Yangın tesisatı projesi; binanın yangını nasıl algılayacağını, nasıl söndüreceğini ve kullanıcıların nasıl güvenle tahliye edileceğini gösteren mühendislik belgesidir. Onaysız bir projeyle yapılan tesisat, iskân ve itfaiye uygunluk raporu aşamasında ciddi sorunlara yol açar.
Bu yazıda yangın tesisatı projesinin içeriğini, kimler tarafından hazırlandığını, onay sürecinin adımlarını ve en sık yapılan hataları anlatıyoruz.
Yangın tesisatı projesi nedir?
Yangın tesisatı projesi, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ve ilgili standartlara göre hazırlanan, binanın yangın güvenliği önlemlerini gösteren proje setidir. Genellikle iki ana bölümden oluşur:
| Bölüm | Kim hazırlar | İçerik |
|---|---|---|
| Mekanik yangın tesisatı | Makine mühendisi | Sprinkler, yangın dolapları, hidrant, yangın pompası, su deposu, gazlı ve diğer söndürme sistemleri |
| Elektrik yangın tesisatı | Elektrik ya da elektronik mühendisi | Yangın algılama ve alarm, acil anons, acil aydınlatma, yönlendirme |
Mimari projede ise kaçış yolları, yangın kompartımanları, yangın kapıları ve kaçış merdivenleri gösterilir.
Projede neler bulunur?
- Vaziyet planı: Bina çevresi, itfaiye erişim yolları, hidrantlar ve itfaiye su verme bağlantısı
- Kat planları: Sprinkler başlıkları, yangın dolapları, dedektörler, butonlar, sirenler ve söndürücülerin yerleşimi
- Kolon ve tek hat şemaları: Boru ve kablo güzergâhları, katlar arası bağlantılar
- Hidrolik hesap: Sprinkler ve yangın dolabı sistemleri için debi ve basınç hesabı
- Pompa ve su deposu hesabı: Gerekli debi, basınç ve depolama süresine göre boyutlandırma
- Gazlı söndürme hesapları: Varsa mahal hacmi, gaz miktarı ve silindir sayısı
- Teknik şartname ve malzeme listesi: Kullanılacak ürünlerin standart ve belgeleri
Onay süreci nasıl işler?
- Kullanım ve tehlike sınıfının belirlenmesi. Binanın kullanım amacı, yüksekliği, alanı ve kullanıcı yükü belirlenir; gerekli önlemler bu bilgilere göre ortaya çıkar.
- Mimari projeyle koordinasyon. Kaçış yolları, kompartımanlar ve yangın merdivenleri mimari projeyle uyumlu hâle getirilir.
- Projenin hazırlanması. Mekanik ve elektrik yangın tesisatı projeleri yetkili mühendislerce çizilir.
- Başvuru. Proje, yapı ruhsatı sürecinin bir parçası olarak belediyeye ve ilgili itfaiye birimine sunulur.
- İnceleme ve düzeltme. İnceleme sonucunda düzeltme istenirse proje revize edilerek tekrar sunulur.
- Onay. Proje onaylandıktan sonra uygulamaya geçilir.
- Uygulama ve as-built. Uygulama sırasında yapılan değişiklikler projeye işlenir; iskân aşamasında uygulamanın projeye uygunluğu kontrol edilir.
Belediyeye ve yapının niteliğine göre itfaiye görüşünün hangi aşamada alındığı değişebilir. Projeye başlamadan önce bağlı olunan belediyenin istediği formatı ve belge listesini öğrenmek zaman kazandırır.
En sık yapılan hatalar
| Hata | Sonuç |
|---|---|
| Kullanım sınıfının yanlış belirlenmesi | Eksik ya da gereksiz önlemler, revizyon |
| Mimari projeyle uyumsuzluk | Kaçış mesafeleri ve kompartımanlar onaydan dönmeye neden olur |
| Hidrolik hesabın yapılmaması ya da eksik yapılması | Pompa ve depo yanlış boyutlandırılır, sistem yetersiz kalır |
| Su deposu hacminin yetersiz olması | Uygulamada en zor düzeltilen hatadır |
| Standart karışıklığı | Tehlike sınıfı bir standarttan, tasarım değeri diğerinden alınır |
| Uygulamada projeden sapma | İskân aşamasında uygunsuzluk, as-built gerekliliği |
Proje onayı neden önemlidir?
- İskân ve ruhsat: Onaylı projeye uygun yapılmayan tesisat iskân ve itfaiye uygunluk raporu aşamasında sorun çıkarır.
- Sigorta: Sigorta şirketleri hasar incelemesinde onaylı projeyi ve uygulamanın projeye uygunluğunu sorgular.
- Periyodik kontrol: Aralık 2025'te yapılan değişiklikle, iş yerlerinde yangın tesisatı ve yangın algılama sistemlerinin periyodik kontrolünde tesisat projesi aranır hâle gelmiştir. Projesi olmayan işverenin proje hazırlatması gerekir.
- Bakım: Doğru bir proje, sistemin ömrü boyunca bakım ve tadilatların referansıdır.
İlgili yazılar
- İtfaiye uygunluk raporu nasıl alınır?
- Yangın yönetmeliği özeti (BYKHY)
- Yangın algılama sistemi kurulumunun 7 aşaması
- Yangın sistemleri periyodik kontrolü
Universal Grup ile yangın tesisatı projesi
Universal Grup olarak yeni yapılar ve mevcut binalar için mekanik ve elektrik yangın tesisatı projelerini hazırlıyor, onay sürecini takip ediyor ve projeye uygun uygulama yapıyoruz. Mevcut binalarda projesi olmayan tesisat için yerinde tespit yaparak as-built proje hazırlıyoruz.
Keşif ve teklif için info@unvgrp.com.tr adresine yazabilir ya da +90 546 875 49 65 numarasından bize ulaşabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Yangın tesisatı projesini kim çizer?
Mekanik yangın tesisatını makine mühendisleri, elektrik yangın tesisatını elektrik ya da elektronik mühendisleri hazırlar.
Mevcut binamın yangın projesi yok, ne yapmalıyım?
Yerinde tespit yapılarak mevcut tesisatın as-built projesi hazırlanmalı, eksikler belirlenmeli ve gerekirse tamamlanmalıdır. İş yerlerinde periyodik kontrol için de proje istenmektedir.
Proje onayı ne kadar sürer?
Belediyenin iş yüküne ve projenin karmaşıklığına göre değişir. Eksiksiz hazırlanmış bir proje, revizyon sayısını azaltarak süreci kısaltır.
Kullanım değişikliğinde yeni proje gerekir mi?
Evet. Kullanım sınıfı değiştiğinde gerekli yangın önlemleri de değişir; proje güncellenmelidir.
