CO₂ ve İnert Gazlı Söndürme Sistemleri | Kurulum, Dolum ve Bakım
CO₂ ve İnert Gazlı Söndürme Sistemleri
CO₂ ve inert gazlı söndürme sistemleri, doğada bulunan gazları kullanarak yangını ortamdaki oksijen oranını düşürerek söndürür. Kalıntı bırakmaz, ekipmana zarar vermez, ozon tabakasına ve iklime olumsuz etkisi yoktur. Universal Grup olarak CO₂ ve inert gazlı söndürme sistemlerinin projelendirmesini, kurulumunu, dolumunu ve bakımını NFPA 12, NFPA 2001 ve TS EN 15004 standartlarına göre yapıyoruz.
CO₂ Söndürme Sistemleri
Karbondioksit, endüstriyel tesislerde yüksek riskli alanlar için en etkili ve en ekonomik söndürme maddelerinden biridir. Hızla yayılır, kapalı ve karmaşık geometrili makine bölmelerine bile nüfuz eder, elektriği iletmez.
CO₂ sistemleri iki şekilde uygulanır:
- Toplam hacim koruması: Korunan odanın tamamı gazla doldurulur.
- Lokal uygulama: Gaz doğrudan risk noktasına (baskı makinesi, fritöz, boya kabini gibi) yönlendirilir.
Kullanım alanları
- Jeneratör ve türbin muhafazaları
- Yağlı trafolar ve şalt odaları
- Boya kabinleri ve çözücü depoları
- Baskı makineleri ve endüstriyel fritözler
- Kablo tünelleri ve kablo galerileri
- Gemi makine daireleri ve pompa odaları
Güvenlik: CO₂, söndürme konsantrasyonunda insan sağlığı için tehlikelidir. Bu nedenle yalnızca normalde insan bulunmayan alanlarda kullanılır. Tasarımlarımızda ön uyarı alarmı, boşaltma gecikmesi, bakım sırasında sistemi güvenli şekilde devre dışı bırakan kilitleme vanası ve uyarı levhaları standart olarak yer alır.
İnert Gazlı Söndürme Sistemleri
İnert gazlı sistemler; azot, argon veya bunların karışımlarını kullanır. Ortamdaki oksijen oranını yangının sönmesini sağlayacak, ancak kısa süreli solunabilir kalacak bir seviyeye indirir. Bu nedenle personel bulunan alanlarda da güvenle kullanılabilir.
Yaygın inert gazlar
- IG-541: Azot, argon ve az miktarda karbondioksit karışımı
- IG-55: Azot ve argon karışımı
- IG-100: Saf azot
- IG-01: Saf argon
Avantajları
- Ozon tüketme ve küresel ısınma potansiyeli sıfırdır.
- Doğada bulunan gazlardır; mevzuat kısıtlamaları ve tedarik sorunu yaşanmaz.
- Boşaltma sırasında bozunma ürünü oluşturmaz, görüşü engellemez.
- Gazlar farklı mesafelerdeki birden fazla odayı tek bir silindir bankasından koruyabilir.
- Veri merkezleri ve sunucu odaları
- Kontrol odaları ve telekomünikasyon santralleri
- Arşivler, müzeler ve kütüphaneler
- Elektrik ve şalt odaları
- Personelin bulunduğu kritik teknik hacimler
Tasarımda dikkat edilmesi gerekenler: İnert gazlar yüksek basınçlı silindirlerde depolanır ve kimyasal gazlara göre daha fazla silindir alanı gerektirir. Boşaltma sırasında odada oluşan basınç artışı için oda dayanımına uygun basınç tahliye damperi mutlaka hesaplanır ve projeye eklenir.
Hangi Sistem Hangi Alana?
| Kriter | CO₂ | İnert Gaz (IG-541, IG-55 vb.) |
|---|---|---|
| Söndürme prensibi | Oksijeni düşürme ve soğutma | Oksijeni düşürme |
| İnsanlı alanda kullanım | Uygun değil | Uygun |
| Depolama | Sıvılaştırılmış, basınçlı | Gaz halinde, yüksek basınçlı |
| Silindir alanı | Orta | Fazla |
| Çevresel etki | Düşük | Sıfır |
| Tipik uygulama | Endüstriyel makine ve proses riskleri | Veri merkezi, arşiv, kontrol odası |
Hangi sistemin uygun olduğu; korunan hacme, ortamda personel bulunup bulunmadığına, yangın riskine ve silindir için ayrılabilecek alana göre belirlenir. Keşif sonrası CO₂, inert gaz, kimyasal gaz ve aerosol seçeneklerini karşılaştırmalı olarak sunuyoruz.
Hizmet Kapsamımız
- Keşif, risk ve hacim değerlendirmesi
- Gaz miktarı, akış ve basınç tahliye hesabı
- Silindir bankası, vana, boru ve nozul tedariki ve montajı
- Algılama, kontrol paneli, uyarı ve kilitleme sistemleri entegrasyonu
- Oda sızdırmazlık testi (door fan testi)
- Devreye alma, fonksiyon testleri ve teslim dokümantasyonu
- Periyodik bakım, CO₂ ağırlık kontrolü, inert gaz basınç kontrolü
- Gaz dolumu ve silindir hidrostatik testi
Periyodik Bakım
CO₂ silindirlerinde gaz miktarı tartılarak, inert gaz silindirlerinde ise basınç ölçülerek kontrol edilir. Kayıp tespit edilen silindirler yeniden doldurulur, süresi gelen silindirler hidrostatik teste tabi tutulur. Bakımda ayrıca algılama elemanları, kontrol paneli, tetikleme düzenekleri, kilitleme vanaları, boru ve nozul hattı kontrol edilir.
Sık Sorulan Sorular
CO₂ sistemi olan bir odaya girmek tehlikeli mi?
Sistem devredeyken ve özellikle boşaltma sonrasında odaya girilmemelidir. Bakım ve çalışma sırasında kilitleme vanası ile sistem güvenli şekilde devre dışı bırakılır. Boşaltma sonrası oda havalandırılmadan içeri girilmez.
İnert gaz insanlar için güvenli mi?
İnert gazlı sistemler, oksijen oranını kısa süreli solunabilir seviyede tutacak şekilde tasarlanır. Yine de boşaltma öncesi uyarı verilir ve alanın tahliyesi esastır.
İnert gaz sistemi neden daha fazla yer kaplar?
İnert gazlar sıvılaştırılamadığı için gaz halinde, yüksek basınçla depolanır. Aynı hacmi korumak için kimyasal gazlara göre daha fazla silindir gerekir. Silindirler korunan alandan uzaktaki bir odaya yerleştirilebilir.
Basınç tahliye damperi neden gerekli?
İnert gaz boşaltıldığında odaya büyük miktarda gaz girer ve oda içi basınç yükselir. Tahliye damperi olmadan duvar, tavan ve kapılar hasar görebilir.
Ücretsiz keşif ve teklif için: info@unvgrp.com.tr +90 546 875 49 65
